Column Hindrik van der Spoel: 'LEZEN OMDAT HET MOET!'
LEZEN OMDAT HET MOET!
Recent las ik dat Nederlandse jongeren steeds minder lezen en hun leesvaardigheid al jaren daalt. Ik hou van schrijven en het is waarschijnlijk daarom dat ik inmiddels vier boeken heb gepubliceerd. Al wat langer hou ik van lezen zoals muziekbladen als ‘LUST FOR LIFE’, ‘SOUNDZ’, en eerder ‘ALOHA’ en ‘AARDSCHOK METALHAMMER’. Wat boeken betreft gaat mijn voorkeur uit naar biografieën van rocksterren en bands al vallen bundels van bijvoorbeeld Herman Finkers ook wel bij mij in de smaak. Sporadisch las ik wel eens fictie maar sinds het boek ‘RAGDOLL’ van auteur Daniel Cole door recensenten alom werd bewierookt en het mij totaal niet pakte ben ik daar voorlopig even mee opgehouden. Al had ik natuurlijk achteraf wel kunnen bedenken dat als iedereen het geweldig vindt ik het dat juist niet zou vinden want ik hou er niet van met de meerderheid mee te gaan. Misschien is het ook juist daarom dat ik op de middelbare school een aversie had tegen het lezen van boeken. Literatuur om een ander meer elitair woord te gebruiken. Voor het met goed gevolg volbrengen van het examenjaar werd je onder andere gedwongen een literatuurlijst in te leveren met boeken die je gelezen had en waarover je door je docent tijdens het mondeling ondervraagd zou worden. Ik hield gewoon niet van lezen en vond het al erg genoeg om voor Nederlands een boekenlijst in te leveren. Mijn pakket werd wel feestpakket genoemd en bestond naast Nederlands, geschiedenis en aardrijkskunde ook nog eens uit de talen Duits, Frans en Engels. De reden waarom het feestpakket wordt genoemd terwijl je naast een literatuurlijst in de Nederlandse taal ook nog eens een in de Duitse en Engelse taal diende in te leveren ontgaat mij in deze volledig. Ik noem het liever een drama pakket. Want dat was het. Naast de talen moest ik op de havo ook nog eens boeken over de historie voor geschiedenis lezen. Lezen deed ik ze echter niet, er was meer sprake van doorbladeren. En omdat het de bedoeling was er een uittreksel van te maken noteerde ik zo doorbladerend wel eens iets wat me belangrijk leek. Voor het mondeling maakte het niet veel uit. Ik kreeg een 4. Nog niet eens heel onaardig als je bedenkt hoe weinig tijd ik erin had gestoken. Dat geluk had ik bijvoorbeeld niet bij Engels. Ik leverde wel een lijst in maar had van de boeken amper een letter gelezen. Mijn docent maar vragen stellen waarop ik geen antwoord kon geven. Ik wist niks. Uiteindelijk besloot hij mij de vraag te stellen wat ik gedaan had. Mijn antwoord was kort en krachtig: niets! Hetgeen mij een 3 opleverde. Een vol punt minder dus dan bij geschiedenis. Maar aangezien ik inderdaad niets gedaan had en bij geschiedenis in elk geval nog een beetje was het niet zo gek.
Voor Frans lazen we op de havo gedurende het jaar een aantal fictieboeken die niet gebruikt werden voor een mondeling maar waarover we schriftelijke overhoringen kregen. Frans praten was al niet mijn sterkste punt laat staan Frans lezen. Met een klasgenoot vertaalde ik zo’n beetje elk woord wat in de Franse taal geschreven stond om het te proberen te begrijpen om uiteindelijk niet meer dan een 4 ½ op zo’n schriftelijke overhoring te ontvangen. Schandalig als je bedenkt hoeveel tijd ik erin had gestoken. Dat ik niet van lezen hield maar het me destijds ook al niet ontbrak aan fantasie werd duidelijk tijdens een mondeling Duits op de mavo. Ik kreeg vragen over een boek dat ging over een detective. Natuurlijk had ik geen zin het echt te lezen maar had besloten zelf te bedenken waar het verhaal over ging. Waarom ik besloten had dat te doen weet ik niet maar ik liep gelijk al tegen de lamp. Op de vraag waar de detective woonde antwoordde ik: in een huis. Nee, hij woont op een woonboot antwoordde ze desgevraagd. Hoe dat afliep kun je wel raden. Ik heb een geheugen als een olifant maar ik kan me echt niet herinneren wat voor cijfer ik destijds heb gekregen. Een voldoende zal het vast niet geweest zijn. Uiteindelijk heb ik zowel op de mavo als de havo grondig onderwijs genoten. Over de mavo die 4 jaar duurde heb ik uiteindelijk met goed gevolg 5 jaar gedaan. Zowel 4havo als 5havo heb ik twee keer gedaan wat resulteerde in 4 jaar. Grondig gedaan zou ik dus zeggen. Omdat ik destijds nog niet wist wat ik wilde worden als ik groot was had ik het plan opgevat gelijk door te gaan met het VWO. Aangezien ik inmiddels tegen de 21 liep zag de decaan het met lede ogen aan en adviseerde mij misschien toch iets anders te kiezen. Dat werd dus de avondschool, het Noordelijk Avond College in Groningen. Ik volgde 3 vakken op VWO niveau: Nederlands, Engels en geschiedenis. Na twee jaar slaagde ik voor alleen Nederlands waarmee een eind kwam aan mijn middelbaar onderwijs. Inmiddels ben ik een paar decennia verder en hou ik nu van lezen omdat ik zelf bepaal wat ik lees en er geen dwang achter zit. Dat leest veel prettiger. Ik vraag me af of er anno 2021 door het middelbaar onderwijs nog altijd gebruik wordt gemaakt van een literatuurlijst. Zo ja, dan heb ik namelijk een aantal boeken die ik graag wil aanbevelen: ‘Nachtzuster’, ‘Trip’, ‘Blauw’ en ‘Koffievinger’ van auteur Hindrik van der Spoel. Ik zeg niet dat ze gelezen móeten worden. Alhoewel…
Hindrik v/d Spoel
