VNG ziet kansen én zorgen in nieuw coalitieakkoord: gemeenten willen duidelijke afspraken en voldoende middelen

VNG ziet kansen én zorgen in nieuw coalitieakkoord: gemeenten willen duidelijke afspraken en voldoende middelen

NOORDENVELD – De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) ziet in het nieuwe coalitieakkoord ‘Aan de slag!’ van D66, VVD en CDA een duidelijke erkenning van de rol van gemeenten. Tegelijkertijd waarschuwt de koepelorganisatie voor hoge ambities zonder voldoende financiële onderbouwing. Dat blijkt uit een ledenbrief die de VNG begin februari verspreidde.

Volgens de VNG ademt het akkoord een nieuwe toon in de verhouding tussen rijk en gemeenten. Na jaren van stroef overleg, onuitvoerbare wetgeving en te weinig middelen, spreekt de coalitie de wens uit om te werken aan gelijkwaardiger samenwerking met medeoverheden. Veel voorstellen die gemeenten samen met maatschappelijke partners hebben aangedragen, zijn terug te vinden in het akkoord. Dat geeft vertrouwen, aldus de VNG.

Een belangrijk signaal is dat het kabinet het rapport Samen bouwen aan resultaten omarmt. Daarin staat dat maatschappelijke opgaven centraal moeten staan en gezamenlijk, regionaal moeten worden aangepakt. Ook wordt het belang onderstreept van toetsing op uitvoerbaarheid van nieuw beleid en een sterkere rol voor de minister van Binnenlandse Zaken bij wetgeving die gemeenten raakt.

Toch plaatst de VNG kanttekeningen. De ambities van de coalitie zijn groot, maar de financiële dekking blijft volgens de gemeenten achter. Zo is er onduidelijkheid over middelen voor jeugdzorg, de gevolgen van aanpassingen in de Wmo en de financiering van de woningbouwopgave. Vooral het schrappen van huishoudelijke hulp als maatwerkvoorziening in de Wmo kan grote gevolgen hebben voor gemeenten, terwijl hierover nog weinig duidelijk is.

Ook bij bouwen en wonen ziet de VNG risico’s. De inzet op versnelling van woningbouw wordt gesteund, maar gemeenten wijzen erop dat er meer nodig is dan alleen huizen. Voorzieningen zoals scholen, sportaccommodaties en buurthuizen zijn essentieel voor leefbare wijken, terwijl hiervoor in het akkoord weinig middelen zijn gereserveerd.

Daarnaast mist de VNG aandacht voor maatschappelijke weerbaarheid. Gemeenten spelen volgens de koepel een cruciale rol bij het versterken van de samenleving, maar zien dit onvoldoende terug in de plannen van de coalitie.

In april staat het eerste overhedenoverleg met het nieuwe kabinet gepland. De VNG wil daar, samen met gemeenten zoals Noordenveld, spreken over een gezamenlijke agenda met heldere afspraken, uitvoerbaar beleid en voldoende financiële ondersteuning. De minderheidscoalitie biedt volgens de VNG kansen voor samenwerking, maar alleen als woorden ook worden omgezet in daden.